Cựu Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic thừa nhận thất bại trong cuộc bầu cử quốc hội sớm hôm Chủ nhật (25/10), nói theo mẫu kiểm phiếu, phe sinh viên sẽ có 135–140 trong 250 ghế.

Tổng thống Serbia Aleksandar Vucic trong cuộc họp báo tại Brussels, Bỉ vào ngày 24 tháng 6 năm 2022. (Ảnh: Shutterstock)

Ông Vucic cho biết Danh sách Sinh viên, liên danh đối lập ra đời từ các cuộc biểu tình, sẽ có 135–140 ghế, còn liên danh Serbia Thống nhất của ông được 105 ghế. Quốc hội Serbia có 250 ghế, cần ít nhất 126 ghế để lập chính phủ. Kết quả sơ bộ đầu tiên, mới tính 203 điểm bỏ phiếu, lại cho thấy liên danh này dẫn đầu.

“Chúng tôi vẫn chưa có kết quả cuối cùng. Căn cứ vào mẫu, rõ ràng chúng tôi đã thua trong cuộc bầu cử này. Danh sách Sinh viên đã thắng”, ông Vucic nói, theo Reuters.

Tin của hãng FoNet ở Belgrade mà Al Jazeera dẫn lại cho biết, tại trụ sở Danh sách Sinh viên, lời thừa nhận của ông được đón bằng tiếng reo hò, niềm vui vỡ òa và cả nước mắt.

Cuộc bầu cử này quyết định Đảng Tiến bộ Serbia (SNS) của ông Vucic, cầm quyền từ năm 2012, có giữ được quyền lực trước một phong trào sinh ra từ các cuộc biểu tình chống tham nhũng trên cả nước hay không.

Kết quả sơ bộ đầu tiên chỉ tính 203 điểm bỏ phiếu

Lời ông Vucic trái ngược với số liệu đầu tiên của Ủy ban Bầu cử Cộng hòa (RIK). Kết quả sơ bộ do RIK công bố, theo hãng tin Bulgaria BGNES, cho thấy liên danh Serbia Thống nhất của ông Vucic dẫn đầu với 54,69% số phiếu, Danh sách Sinh viên được 36,04%.

Tuy nhiên, số liệu này chưa phản ánh kết quả cả nước. Truyền thông nhà nước và truyền thông thân chính phủ cũng đưa tin con số này, còn đánh giá của ông Vucic dựa trên một mẫu đại diện các điểm bỏ phiếu. Hai bộ số liệu được tính theo hai cách khác nhau.

Chỉ khi xử lý xong biên bản bầu cử mới biết 250 ghế được chia ra sao.

Các điểm bỏ phiếu đóng cửa lúc 20h giờ địa phương (19 giờ GMT) hôm Chủ nhật.

Tỷ lệ đi bầu cao nhất từ năm 1992

Số liệu của ủy ban bầu cử mà Al Jazeera đăng tải cho thấy đến 18h (17 giờ GMT), 64,9% cử tri đã đi bầu, mức cao nhất kể từ khi Nam Tư tan rã năm 1992. Cuộc bầu cử có khoảng 6,5 triệu cử tri và 18 danh sách tranh cử.

Ngày bầu cử cũng có những báo cáo về đe dọa cử tri và sai sót thủ tục. Tổ chức giám sát bầu cử độc lập CRTA cho biết quan sát viên của họ thấy cử tri hoặc nhân viên bầu cử bị gây sức ép tại gần một phần ba trong số 500 điểm bỏ phiếu được theo dõi. Tổ chức này cũng ghi nhận có nơi không bảo đảm bỏ phiếu kín.

Đến 17h (16 giờ GMT), Trung tâm Bầu cử Tự do và Dân chủ (CeSID) đã nhận khoảng 260 báo cáo về nghi vấn bất thường, như chụp ảnh lá phiếu, bỏ phiếu theo nhóm và khó khăn khi kiểm tra giấy tờ tùy thân.

Tại Belgrade, cảnh sát đội mũ chống bạo động, mang khiên, được bố trí gần trụ sở ủy ban bầu cử. Đường quanh đó bị phong tỏa, rào chắn được dựng lên. Viện công tố thành phố kêu gọi mọi người tham gia bầu cử tránh bạo lực.

Gần 2 năm biểu tình sau vụ sập mái nhà ga Novi Sad

Làn sóng biểu tình do sinh viên dẫn dắt bùng lên sau khi mái che một nhà ga đường sắt ở thành phố Novi Sad sập vào tháng 11/2024, làm 16 người chết. Từ yêu cầu truy cứu trách nhiệm, các cuộc biểu tình dần mở rộng thành phong trào phản đối điều mà người biểu tình cáo buộc là tham nhũng và đàn áp của chính quyền. Ông Vucic và SNS bác bỏ các cáo buộc này.

Ông Vucic lần đầu làm thủ tướng năm 2014, rồi làm tổng thống từ năm 2017, Reuters cho biết. Hồi tháng 9, ông kêu gọi bầu cử sớm và từ chức tổng thống để tranh cử thủ tướng, kèm lời hứa tăng lương hưu, lương khu vực công và đầu tư.

Những người ủng hộ cho rằng ông có công hiện đại hóa nền kinh tế Serbia.

Phía bên kia, Danh sách Sinh viên – Sinh viên Chiến thắng có các ứng viên đến từ nhiều ngành như y tế, giáo dục, nhiều người chưa từng làm chính trị. Phong trào vận động cho thể chế vững mạnh hơn và chấm dứt tham nhũng. Một số đảng đối lập lâu năm đã ủng hộ sinh viên thay vì tự đưa ứng viên ra tranh cử.